Phân tích tác phẩm “Vào phủ chúa Trịnh” (Lê Hữu Trác) – Môn Ngữ văn – Lớp 11

0
311

Trong nền văn học Trung đại Việt Nam có rất nhiều áng văn xuôi tự sự có giá trị tư tưởng và nghệ thuật đặc sắc, một trong những áng văn xuôi tiêu biểu đó chính là tác phẩm “Vào phủ chúa Trịnh” của danh y Lê Hữu Trác. Ở bài viết này, chúng ta sẽ cùng Thầy Phạm Hữu Cường (giáo viên môn Ngữ văn tại Hệ thống Giáo dục HOCMAI) đi tìm hiểu về tác phẩm này.

I. Giới thiệu chung

1. Tác giả.

Lê Hữu Trác (1724 – 1791), quê Hải Dương, ông có hiệu là Hải Thượng Lãn Ông.

Ông là nhà danh y giỏi chữa bệnh, viết sách, dạy y thuật.

Tập sách “Hải Thượng y tông tâm lĩnh” gồm 66 quyển và được đánh giá là công trình y học xuất sắc nhất Việt Nam.

2. Tác phẩm.

“Thượng kinh kí sự” (1783) là quyển thứ 66 của bộ “Hải Thượng y tông tâm lĩnh”.

Nội dung:

  • Tái hiện quang cảnh ở Kinh đô.
  • Cuộc sống xa hoa trong phủ chúa Trịnh và quyền uy tối thượng của nhà Chúa.
  • Thể hiện thái độc coi thường danh lợi của tác giả.

Nghệ thuật: Đây là một tác phẩm văn học đặc sắc đánh dấu sự phát triển của văn học Việt Nam thời Trung đại.

II. Đọc hiểu văn bản.

1. Cuộc sống xa hoa đầy quyền uy của chúa Trịnh.

– Quang cảnh:

  • Vào phủ phải qua nhiều lần cửa.
  • Vườn hoa in phủ Chúa.
  • Trong phủ là nhiều nhà.
  • Đồ nghi trượng, ăn uống, tiếp khách.
  • Nội cung của thế tử Trịnh Cán.

– Cung cách sinh hoạt:

  • Lên cáng vào phủ.
  • Lời lẽ cử chỉ hết sức cung kính.
  • Chỉ làm theo lệnh, viết tờ khải.
  • Xung quanh thế tử thầy thuốc phục dịch, người hầu.
  • Qùy lạy khi vào và lui ra.

– Thái độ của tác giả: Chỉ nghĩ đến việc “về núi”

=> Cuộc sống xa hoa đầy quyền uy đồng thời phê phán cuộc sống của nhà Chúa, tác giả thể hiện thái độ dửng dưng với cuộc sống như vậy -> Sáng tỏ nhân cách người danh ý tài năng đức độ, không màng phú quý.

2. Cách chuẩn đoán và chữa bệnh của Lê Hữu Trác.

– Nơi ở của thế tử Trịnh Cán: “đi trong tối om” “qua 5-6 lần tướng gấm” “cung nữ xúm xít” …

– Danh ý chuẩn đoán, chữa bệnh:

  • Chỉ ra nguyên nhân do ăn quá no, mặc quá ấm, màn che,..
  • Kê đơn: Khác với các thầy thuốc trong cung.
  • Tâm lí phức tạp: Chữa khỏi sẽ bị giữ lại >< Chữa vô thưởng vô phạt thì trái lương tâm, phụ ơn đất nước.

=> Phẩm chất người thầy thuốc cao đẹp, người có chính kiến, bản lĩnh.

3. Nghệ thuật.

  • Năng lực quan sát tinh tế, sắc sảo.
  • Ngòi bút kí sự độc đáo, khách quan.

Hy vọng với bài viết này sẽ giúp ích cho các em trong quá trình học môn Ngữ văn lớp 11.

Bình luận Facebook
Phân tích tác phẩm “Vào phủ chúa Trịnh” (Lê Hữu Trác) – Môn Ngữ văn – Lớp 11
Đánh giá bài viết

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here